Pekiştirme ne demek TDK ?

Ceren

New member
Pekiştirme: Kelime Dağarcığının Renkli Yükselişi

“Neredeyse duvarı yıkacak kadar sert!”

Şu ifadeye bakınca bir şey fark ettiniz mi? Hani, "sert" kelimesi daha ne kadar sert olabilir ki? Ama işte dilin güzel yanlarından biri, bir kelimeyi pekiştirmek ve güçlendirmek için kullanabileceğimiz binlerce yol var. Pekiştirme tam olarak da bu! Peki, tam anlamıyla ne anlama geliyor?

Pekiştirme, Türkçede bir kelimenin anlamını güçlendirmek amacıyla yapılan bir dilsel işlem. Söz konusu işlemde kelimenin başına eklenen bir ön ek ya da kelimenin tekrar edilmesi, o kelimenin taşıdığı anlamı artırır. Yani, "çok" demek yerine, "aşırı" ya da "delicesine" diyebiliriz. Ya da "güzel" yerine, "çok güzel" ya da "harika" diyerek cümlenin anlamını bir kademe yukarı taşıyabiliriz.

Pekiştirme ve Hayatımıza Entegre Olmuş Mistik Bir Güç

Kim derdi ki bir kelimenin gücünü iki katına çıkaracak kadar stratejik davranabiliriz? Ne demek istediğimi anlatayım. Mesela, erkekler ve kadınlar arasında sıkça gördüğümüz bazı farklar var. Erkekler genellikle çözüm odaklı ve stratejik bir yaklaşım benimserken, kadınlar empatik ve ilişki odaklı bir dil kullanma eğiliminde olabilirler. Hadi buna biraz da dilsel açıdan bakalım.

Erkeklerin pekiştirmeyi nasıl kullandığını gözlemleyelim: "Abi bu araba ne kadar hızlı!" "Vallahi de billahi de, uçuyor!" Hemen hemen her konuda “çok” demek yerine, bu tarz kullanımlar, erkeklerin nasıl daha fazla çözüm odaklı, etkileyici ve dikkat çekici kelimeleri tercih ettiklerini gösteriyor. Ancak, biraz daha dikkatli bakınca bu tarz bir pekiştirme, bir anlamda “güç gösterisi” gibi de algılanabilir. Hem de sadece kelimelerle!

Kadınlar ise daha çok duygu ve ilişki odaklı bir dil kullanıyor. “Ne kadar tatlısın!” yerine, “O kadar tatlısın ki, seni her gördüğümde kalbim bir tık daha hızlı atıyor!” işte bu, dildeki empatik pekiştirme biçimlerinden biri. İlişkilerin güçlendirilmesi, duygusal bağların derinleşmesi açısından, kadınlar kelimeleri kullanarak “sürekli” ve “başka” anlamlar yaratmaya eğilimlidirler. Duygusal pekiştirme işte tam burada devreye giriyor.

Tabii ki bu sadece klişe bir örnekleme, çünkü insanlar birbirinden farklı ve cinsiyet, kişisel dil kullanımını her zaman belirlemiyor. Yine de dilin bu tarz evrimini gözlemlemek oldukça eğlenceli.

Pekiştirme Nasıl Yapılır?

Pekiştirme yapmak aslında oldukça kolay! Şimdi dilin sırrını açığa çıkaralım. İşte birkaç örnekle pekiştirmenin nasıl yapılacağı:

1. Tekrar Ederek: Bu yöntem en bilinen pekiştirme şeklidir. Bir kelimenin anlamını güçlendirmek için tekrarlamak, oldukça yaygın bir dilsel araçtır. Mesela, "Bir daha bir daha gel!" burada "bir daha"nın tekrarı anlamı pekiştirir. Ya da "Bunu çok çok seviyorum" diyerek, duygunun gücünü artırabilirsiniz.

2. Ekler Kullanarak: Türkçede, kelimelerin anlamını güçlendirebilmek için ekler kullanmak da pekiştirmenin yaygın bir yoludur. "Güzel" kelimesi, “çok güzel”, "harika", "mükemmel" gibi biçimlerle pekiştirilebilir.

3. Sıfat ve Zarfla Güçlendirme: “Hızlı” kelimesi, “çok hızlı”, “delice hızlı” gibi kullanımlarla pekiştirilebilir. Burada sıfat ya da zarf kullanarak, kelimenin anlamını üst seviyelere taşıyoruz.

4. Yazım Yoluyla: Bazı dilsel kullanımda, kelimeleri daha vurgulu yazabilirsiniz. Örneğin: “O kadar güzel ki... O kadar!” işte bu da bir pekiştirme biçimidir.

Dilsel Strateji veya Mistik Bir Bilgelik?

Pekiştirme, sadece bir dil bilgisi kuramı değil, aynı zamanda bir stratejidir. Peki, dilsel strateji dediğimiz şey ne olabilir? Pekiştirme, bazen bir anlam yaratma çabası iken bazen de bir “manipülasyon” unsuru taşıyabilir. Birini etkileyebilmek için, dilin gücünü kullanarak anlamı güçlendirme eğiliminde olabilirsiniz. Düşünsenize, karşınızdaki kişiye "Gerçekten çok çok iyisin" demek, “çok iyisin” demekten ne kadar daha etkili olabilir!

Ancak, burada önemli bir nokta var: Pekiştirme her zaman samimi olmak zorunda değildir. Kimi zaman, kelimeleri abartarak kullanmak, diğer insanları manipüle etme amacı taşıyabilir. Bu yüzden, dilin gücünü kullanırken dikkatli olmak gerekebilir.

Pekiştirme İle Hayatımızda Ne Değişir?

Pekiştirme, dildeki gücümüzü artırır. Ancak, bu gücün hayatımıza etkisi nedir? Pekiştirme yapmak, çoğu zaman daha etkili, ikna edici ve güçlü bir ifade tarzı yaratır. Kişisel ilişkilerde, konuşmalarımızda ya da yazılarımızda kullandığımız kelimeler, aslında bizlerin düşüncelerini, duygularını ve stratejik bakış açılarımızı yansıtır.

Dil, bir yansıma ve sosyal etkileşimde bir araçtır. Pekiştirme, bu etkileşimi güçlendirir ve bizi daha inandırıcı, daha etkileyici hale getirebilir. Ancak, her zaman bu kelimeleri doğru ve samimi bir şekilde kullanmak, ilişkilerimizi pekiştirmek için daha verimli olur.

Sonuç: Pekiştirme, Daha Fazlasıdır

Görünüşte basit bir dilsel işlem gibi görünen pekiştirme, aslında hayatımızın birçok alanında güçlü bir araçtır. Kelimeler, düşüncelerimizi, duygularımızı ve ilişkilerimizi pekiştirmemizi sağlar. Pekiştirme kullanırken stratejik, empatik ya da çokça samimi olabiliriz.

Sizce, dilin gücünü bazen abartıyor muyuz? Kelimelerin anlamını arttırmak, bizi daha etkileyici kılar mı, yoksa fazla mı güçlü olur? Pekiştirme, yalnızca dilde değil, hayatımızda da etkili bir güç olarak kullanabileceğimiz bir araçtır. O yüzden bir sonraki sohbetinizde kelimeleri birkaç adım ileriye taşıyarak, belki de biraz daha renkli hale getirebilirsiniz.